شرایط نگهداری ساعت های مکانیکی

راهنمای کامل برای تعمیر و نگهداری ساعت مکانیکی

زمانیکه شما اولین ساعت اتوماتیک خود را خرید کردید وارد دنیای متفاوت از زمان خواهید شد ! حس فراتر از صاحب یک ساعت به شما خواهد داد ، این وسیله کوچک بر روی مچ شما نشانه ای از اوج علم و هنر بشر است ! “تبریک به ابتکار انسان ” ! مهم نیست این ساعت را در موارد خاص و یا برای همیشه به دست میکنید و یا حقوق یک هفته و یا یک ماه برای آن پرداخت کرده اید ، آن به خوبی به شما خدمت خواهد کرد . بدون دردسر فقط تنظمیش کنید برای سالیان زیاد کار خواهد کرد .

برای اینکه این ساعت فرزند به فرزند و نسل به نسل از شما منتقل شود شما باید ارزش واقعی این هنر بشر را بدانید و شرایط نگهداری آن را فرا بگیرید .

نحوه کارکرد یک ساعت مکانیکی

معماری کلی تقریبا تمام ساعت های مکانیکی در 3 قرن گذشته یکسان بوده است و این امر ثابت خواهد کرد که این مکانیزم واقعا مبتکرانه و هوشمندانه بوده است .بر خلاف یک ساعت کوارتز، یک ساعت مکانیکی انرژی خود را از یک باتری دریافت نمی کند. بلکه تنها با چرخش چرخدنده ای بر روی چرخدنده دیگر که توسط تحرک دست شما ایجاد میشود این انرژی تولید میشود ، که با طراحی مبتکرانه نه تنها زمان بلکه تاریخ و ماه هم به شما نشان خواهد داد .

در ساعت های مکانیکی وسیله بنام فندول (hairspring) و یا به اصطلاح رقاصک وجود دارد که با هر بار باز و بسته شدن این فنر ، زمان یک ثانیه به جلو خواهد رفت .

فندول به طور مکرر و همیشه بکار خواهد بود ! فندول خود آزاد کننده نیروی مهار شده توسط دنگ (escapement) میباشد .دنگ نیروی منتقل شده از جعبه فنر را مهار میکند و پس از رسیدن به فندول نیروی مورد نیاز برای ثانیه را برمی گرداند ! 

فندول قلب تپنده یک ساعت مکانیکی هست ، اگر از نزدیک یک موتور مکانیکی دیده باشید این حرکت را بهتر درک خواهید کرد . فندول در هر ساعت 18000 تا 36000 بار باز و بسته خواهد شد . دقت ساعت به میزان سختی و جنس فنر و تغییرات دما بستگی دارد .  همچنین میدان های مغناطیسی اطراف ساعت بر روی کارکرد فندول اثر خواهد داشت . در نسل های جدید از مواد جدید نظیر سیلیکون استفاده شده که در برابر مغناطیس مقاوم تر خواهند بود . با وجود این همه چرخ دنده و فلزات ظریف ساعت های اتوماتیک تا 99.99% دقیق کار میکنند که این امری خارق العاده است .

اصطکاک و شوک های خارجی دشمن اصلی ساعت های مکانیکی است . به همین منظور جهت کاهش اصطکاک در نقاط حساس از سنگ های کریستال استفاده شده ، این سنگ های قرمز براق مثل بلبرینگ عمل میکنند و از اصطکاک جلوگیری میکنند.

در ابتدا ساعت های مکانیکی تنها با کوک کردن دستی انرژی را در خود ذخیره میکردند که با تفکر مبتکرانه سیستم خود کوک به این نوع از ساعت ها اضافه گشت . این نوع از ساعت ها به ساعت اتوماتیک یا خود کوک معروف گشتند ، نحوه کار به این شکل است که وسیله شبیه لنگر است در محور خود در دو جهت می چرخد که با هر بار گردش به دور خود چرخ دنده ای را به حرکت در می آورد و جعبه فنر که محل ذخیره انرژی مورد نیاز ساعت است را کوک میکند .  میزان ذخیره انرژی در این سیستم 1 الی 2 روز است که با استفاده مکرر از ساعت ساعت شما شبانه روز کار خواهد کرد .در اکثر ساعت های اتوماتیک شما می توانید همانند ساعت های کوکی با چرخاندن دسته کوک (حداکثر 30 دور) ساعت خود را کوک کنید ، این کار همانند چرخش لنگر به دور محور است ولی این کار به صورت دستی اصطکاک ساعت شما را دو چندان خواهد کرد ، پس بهتر است ساعت به صورت اتوماتیک انرژی خود را به دست بیاورد .

نمونه یک ساعت اتوماتیک

تنظیم ساعت و تنظیم تاریخ

از مهم ترین نکات نگهداری تمام ساعت های مکانیکی دانستن نکات ساده و اما مهم است . هر ساعتی زمانی نیاز به تنظیم مجدد خواهد داشت ، ساعت های اتوماتیک به دلیل عدم استفاده روزانه از آن ممکن است زمانی را خارج از سرویس باشند به همین منظور شما نیاز به تنظیم مجدد آنها خواهید داشت . در صورتیکه ساعت شما دارای تقویم باشد ، از ساعت 9 ب.ظ تا 2 بامداد نباید تصمیم به تغییر تقویم آن بگیرید ، شما باید ابتدا ساعت را خارج از محدوده این زمان  قرار دهید و تقویم را تنظیم و ساعت را نه برعکس بلکه به جهت حرکت عقربه های ساعت بچرخانید .

جمع بندی

با توجه به توضیحات فوق برای اینکه ساعت مکانیکی به در بهترین حالت خود کار کند و دقیق ترین زمان را نشان دهد نیاز است نکات زیر را رعایت کنید :

  1. ساعت را از ضربه ، شوک و میدان مغناطیسی در نگه دارید
  2. ساعت مکانیکی بهتر است در دمای بین 15 تا 50 درجه سانتیگراد قرار گیرد . لازم به ذکر است که خارج از این محدوده تنها دقت ساعت را تحت تاثیر قرار خواهد داد .
  3. در طول 24 ساعت سعی کنید ساعت را حدود 8 ساعت روی مچ خود ببنید تا انرژی مورد نیاز را به دست بیاورد .
  4. ساعت را در حد امکان از مواد شوینده و آب گرم دور نگه دارید ، مقاوم بودن هر ساعت در برابر آب به نحوه واشربندی و تحمل فشار آب با یکدیگر متفاوت خواهند بود.
  5. ساعت های کوکی که نیاز به کوک کردن دستی دارند را نباید تا آخر کوک کرد ولی ساعت های اتوماتیک دارای هرزگرد هستن که این کار به آنها آسیب نخواهد زد .

نظرات (7)

  1. ناصر

    سلام آیا اگر ساعت را به طور مثال ٣ ماه در سال استفاده کنیم ما بقی زمان بهتر است ساعت خواب باشد یا روی واچ وایندر (دستگاه حرکت دهنده ساعت)قراردهیم؟ ممنون

  2. ساعت توکلی

    درود بر شما ! در ماه 10 روز حداقل ساعت اتوماتیک باید کار کند ! اگر از واچ وایندر استفاده میکنید بسیار بهتر است .

  3. Fzh

    سلام
    من ساعت رو دستم میکنم ولی اصلا کار نمیکنه خیلی کمممم میدونید چرا

    • ساعت توکلی

      سلام
      اگر ساعت شما اتوماتیک باشه و با حرکت کافی حتی یک ثانیه کار نکند ، ساعت ایراد فنی داره و نیاز به تعمیر خواهد داشت .
      ولی اگر کوکی باشه شما باید بستگی به نوع موتور ساعت هر 24 ساعت یا هر هفته با چرخاندن کوک ساعت ، ساعت خود را کوک نمایید !

  4. پیمان

    سلام.من یک ساعت سیکو5 قدیمی دارم که دیروز از دستم باز کردم و بعد از حدود نیم ساعت دوباره دستم کردم ولی دیگه کار نکرد به نظرتون مشکلش چیه؟ ضمنا” توی 30 سالی که استفاده شده هیچ مشکلی نداشته .

    • ساعت توکلی

      سلام
      ساعت شما احتمالا دارای آسیب در یکی از قطعات خود میباشد که در این 30 سال استفاده ایجاد شده ! همچنین احتمالا ضربه و یا رطوبت باعث خرابی آن شده .

  5. سارا

    سلام من یه ساعت AVI _8گرفتم اتوماتیک
    اگ در هفته دو روز ازش استفاده کنم برای تنظیمش چه کاری رو باید انجام بدگ

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *